-6b1ee58481a3489be4544235baf56142.jpg)
Jak Grenlandia i Antarktyda tracą lód. Pokazuje to największy zbiór danych satelitarnych
wczoraj, 11:46W latach 1979–2023 Grenlandia i Antarktyda straciły łącznie około 11,3 biliona ton lodu. To wystarczyło, by podnieść poziom morza o 31,4 milimetra. Takie wnioski płyną z badań międzynarodowego zespołu naukowego, na czele którego stała Inès N. Otosaka z Northumbria University. Naukowcy wykorzystali największy w historii zbiór danych satelitarnych, łącząc informacje z 42 oszacowań opartych na danych z 27 misji. Dla Grenlandii analiza sięga 1972 roku, a dla Antarktydy – roku 1979.
Badania sugerują, że szympansy żyjące na sawannach celowo przekazują wiedzę innym
wczoraj, 08:09Fotopułapka ustawiona w rezerwacie Dindefelo w Senegalu zarejestrowała młodą szympansicę, która obserwowała matkę używającą patyka do łowienia mrówek z gniazda. Młoda w pewnym momencie oddaliła się, więc matka odłożyła patyk, przyprowadziła córkę, a ta wzięła patyk i zaczęła łowić mrówki. Matka czujnie obserwowała córkę przy tej czynności. Badacze zauważają, że matka zmieniła zachowanie w sposób, który umożliwiał córce skorzystanie z narzędzia.
Średniowieczny system centralnego ogrzewania. Wyjątkowe znalezisko w Bazylei
25 września 2026, 14:21Podczas przebudowy obiektów położonych przy ulicy Petersgraben w Bazylei, w bezpośrednim sąsiedztwie tutejszego uniwersytetu, na dziedzińcu dawnej szkoły zawodowej trafiono na mury i posadzki średniowiecznego klasztoru Gnadental. A pod jedną z posadzek znaleziono wyjątkowo dobrze zachowany system ogrzewania, który w przeszłości prawdopodobnie ogrzewał refektarz. To unikatowe znalezisko w Szwajcarii, a ze względu na stan zachowania, jedno z najważniejszych w Europie.
Pierwszy przypadek kleptopasożytnictwa wśród waleni. Bubbles zapisał się w historii nauki
22 września 2026, 10:56Ściga rybę, ale nie po to, by ją zjeść. Czeka, aż ta zwróci połknięty pokarm, po czym zjada jej posiłek, a ryba może spokojnie odpłynąć. Kleptopasożytnictwo, czyli kradzież pokarmu, jest w przyrodzie szeroko rozpowszechnione. Złodziej korzysta z wysiłku zwierzęcia, które znalazło lub zdobyło pokarm, odbiera mu go i sam zjada. Jednak u ssaków morskich dotychczas go nie udokumentowano. Aż do teraz. W historii nauki zapisał się właśnie Bubbles, żyjący na Wielkiej Rafie Koralowej delfin butlonosy, którego zachowanie zaobserwowano u wybrzeży wyspy Lady Elliot.
Jeden mózg, dwie drogi. Odkrycie podważa dotychczasowy model rozwoju mózgu
22 września 2026, 08:58Mózg od zawsze postrzegany był jako jeden organ. Jednak badania zespołu z Uniwersytetu Stanforda, którym kierowali Rayyan T. Jokhai, Christopher J. Lowe i Kyle M. Loh wskazują, że powinniśmy raczej mówić o dwóch częściach pochodzących od innych populacji komórek, które przez setki milionów lat rozwijały się równolegle. Odkrycie wywraca do góry nogami obowiązujący od dziesięcioleci model rozwoju mózgu, który zakłada istnienie jednej populacji komórek prekursorowych, dającej początek wszystkim jego regionom. Nowe badania wskazują, że przodomózgowie i śródmózgowie powstają z innej populacji komórek niż tyłomózgowie.
Największe w Europie znalezisko żelaznych sztab. To zatopione dzieło Celtów
21 września 2026, 10:41Peter Trebsche z Uniwersytetu w Innsbrucku i Marion Berranger z Université de Technologie de Belfort Montbéliard opisali właśnie na łamach Antiquity największe w Europie znalezisko żelaznych sztab z okresu kultury lateńskiej. Ponad tona cennego surowca należała zapewne do celtyckich kupców. Ich odnalezienie to świadectwo katastrofy, która miała miejsce na Dunaju ponad 2000 lat temu.
Ołów pomoże w odczytaniu zwęglonych starożytnych zwojów?
18 września 2026, 08:06Douglas Seiler z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley (UC Berkeley) i Jacob Michael LaManna z amerykańskiego Narodowego Instytutu Standardów i Technologii (NIST) oraz ich zespół postanowili sprawdzić, w jaki sposób można odczytać zwęglone zwoje papirusowe, których atrament zawiera ołów. Stworzyli więc własne zwoje. Papirus i kalamusy (pióra trzcinowe) kupili w Egipcie, a w Japonii nabyli tradycyjny atrament węglowy. Do atramentu dodali azotan ołowiu i zatrudnili studentów, by na papirusie wypisali cytaty z „Gwiezdnych wojen”, Biblii i serialu z lat 60. Następnie papirusy zwinęli, włożyli do pojemnika i poddali działaniu wysokich temperatur, by zwęglić papirus na wzór słynnych zwojów z Herkulanum.
Mionium a teoria Einsteina. Uczeni chcą sprawdzić, jak grawitacja działa na cząstki II generacji
17 września 2026, 10:55Naukowcy z ETH Zurych i Instytutu Paula Scherrera, których pracami kierowali Jesse Zhang i Anna Soter, poczynili ważny krok w kierunku odpowiedzi na pytanie, czy grawitacja działa tak samo na zwykłą materię i na egzotyczne atomy. W tym celu wytworzyli wiązkę mionium, która ma umożliwić badanie swobodnego spadku materii zawierającej antycząstkę drugiej generacji.
Komu dać nerkę? Na ile ludzkie są decyzje moralne podejmowane przez AI?
16 września 2026, 11:02Dwóch pacjentów czeka na przeszczep, ale dostępna jest tylko jedna nerka. Jeden pacjent jest młodszy, drugi ma na utrzymaniu rodzinę. Czyje życie uratować? Na takie pytanie nie ma jednoznacznie dobrej odpowiedzi. A to właśnie taki problem postawili badacze z Mozilla AI oraz Pennsylvania State University przed wielkimi modelami językowymi. I okazało się, że LLM rozstrzygają je bardziej jednoznacznie niż ludzie. Naukowcy zbadali w ten sposób, jak bardzo decyzje sztucznej inteligencji odbiegają od ludzkich ocen moralnych i jak można zmniejszyć te różnice.
Prosta zmiana diety może obniżać wiek biologiczny. Zaskakująco szybka reakcja organizmu
16 września 2026, 09:32Wystarczyły 4 tygodnie lepszej diety, by u osób starszych poprawiły się wskaźniki służące ocenie wieku biologicznego. To zaskakująco krótki czas jak na zauważalną poprawę. Co prawda badania przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu w Sydney nie pokazują, jak zmiana diety wpłynęła na zdrowie czy długość życia badanych – nie taki był bowiem ich cel – jednak uzyskane wyniki są bardzo zachęcające i każą zastanowić się nad zmianą diety.
« poprzednia strona następna strona » 1 2 3 4 5 6 7 …
